BẢO HIỂM XÃ HỘI CHO LAO ĐỘNG LÀM VIỆC TẠI NƯỚC NGOÀI QUÁ BẤT CẬP CHO CÁC KỸ SƯ ĐI NHẬT BẢN

Theo luật sửa đổi bảo hiểm xã hội có hiệu lực từ 01/01/2016. Tất cả các lao động đi làm việc ở nước ngoài đều phải đóng BHXH bắt buộc. Trong đó có cả kỹ sư đi Nhật. Vấn đề đóng bảo hiểm tất nhiên có lợi cho kỹ sư đi Nhật. Đặc biệt đảm bảo được quyền lợi của các kỹ sư ở nước ngoài. Nhưng bên cạnh đó bất cập còn nhiều và lao động cũng không mặn mà với loại bảo hiểm này. 

Bảo hiểm xã hội có nhiều bất cập cho lao động làm việc tại nước ngoài
Bảo hiểm xã hội có nhiều bất cập cho lao động làm việc tại nước ngoài

Từ 1/1/2016, lao động đi làm việc tại nước ngoài phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

Chính phủ vừa ban hành NĐ hướng dẫn chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội 2014. Quy định người đi làm việc ở nước ngoài theo HĐLĐ phải tham gia BHBB từ 1/1/2016. Quy định trước đó chỉ áp dụng với lao động đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Lao động đi làm việc tại nước ngoài phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc
Lao động đi làm việc tại nước ngoài phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

Tiền lương đóng bảo hiểm xã hội từ 1/1/2016 bao gồm lương và phụ cấp. Đến 1/1/2018 trở đi bao gồm lương, phụ cấp và các khoản bổ sung khác.

NĐ áp dụng cho người lao động đi làm việc ở nước ngoài có HĐ với doanh nghiệp, tổ chức. Được phép đưa lao động đi, doanh nghiệp trúng thầu, nhận thầu, tổ chức, các nhân đầu tư ra nước ngoài…

Theo thống kê từ Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động Thương binh và Xã hội)

Đến tháng 11/2015 có gần 110.000 người đi làm việc tại nước ngoài. Các thị trường dẫn đầu là Đài Loan, Malaysia, Nhật  Bản.

Kỹ sư làm làm việc tại nước ngoài
Kỹ sư làm làm việc tại nước ngoài

Bất cập BHXH dành cho lao động đi làm việc tại nước ngoài còn đang bỏ ngỏ. Chờ đợi các cơ quan có thẩm quyền đưa ra giải pháp. Trong khi kỹ sư đi Nhật vẫn không muốn nộp BHXH.

Kỹ sư đi Nhật không mặn mà với bảo hiểm xã hội 

Theo báo cáo của Vụ BHXH thuộc Bộ LĐTB&XH. Trong năm 2016 chỉ có khoảng 2000 người lao động làm việc ở nước ngoài. Số này đã tham gia đóng BHXH. Con số này quá thấp so với số lượng hơn 100.000 lao động làm việc ở nước ngoài mỗi năm. Chứng tỏ lao động đi XKLĐ không mặn mà với bảo hiểm xã hội.

Sau khi hỏi một số lao động đăng ký đi làm việc tại Nhật Bản, các lao động đều không có mong muốn đóng BHXH. Nói là không được lợi ích gì thì không phải. Nhưng nếu đem so sánh với những loại bảo hiểm khác thì rõ ràng BHXH chỉ dành cho những đối tượng bắt buộc. Hiện nay rất nhiều lao động trong nước đã từ bỏ không nộp mà chuyển qua các loại bảo hiểm khác. Với mức nộp tương đương nhưng quyền lợi được nhiều hơn. 

Bất cập và khó triển khai

Theo Luật BHXH sửa đổi 2016, quy định đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Đối với người lao động đã từng tham gia BHXH bắt buộc thì mức đóng hàng tháng bằng 22% tiền lương tháng đóng BHXH của người lao động trước khi đi làm việc ở nước ngoài. Với người chưa tham gia BHXH bắt buộc. Thì mức đóng bằng 22% của 2 lần mức lương tối thiểu tại Việt Nam. Các doanh nghiệp không phải hỗ trợ tiền đóng BHXH cho người lao động mà chỉ thu hộ. 

Nếu các bạn đi làm tại một nhà máy với mức lương 5 triệu/tháng sau khi các bạn đi XKLĐ sẽ phải nộp tiền bảo hiểm là 22% của 5 triệu đồng đó là 1,1 triệu/tháng. Sau khi các bạn sang nước ngoài làm việc, chính các đơn vị phái cử tại Việt Nam chịu trách nhiệm quản lý các bạn sẽ có trách nhiệm thu số tiền bảo hiểm xã hội hàng tháng là 1,1 triệu đồng này để nộp cho nhà nước.

Chính những điểm này dẫn đến nhiều bất cập khiến người lao động không mặn mà với bảo hiểm xã hội.

Thứ nhất, người lao động phải nộp số tiền bảo hiểm khá cao là 22%. Thứ hai, quyền lợi ít khiến người lao động không muốn nộp bảo hiểm. Thứ ba, người lao động sang nước ngoài làm việc vẫn được đóng bảo hiểm tại nước ngoài nếu họ đóng cả BHXH sẽ thành đóng hai loại bảo hiểm 1 lúc và rất không cần thiết. Thứ tư, mức lương của lao động không cao, nếu phải chịu thêm số tiền BHXH nữa người lao động sẽ phải nộp khoảng 10 triệu đồng mỗi năm đây là con số không hề nhỏ.

Ở một số quốc gia người lao động Việt Nam sang làm việc,  Nhật Bản không hưởng chế độ hưu hay chế độ tuất mà họ chỉ được hưởng chế độ ngắn hạn như tai nạn lao động và ốm đau. Đặc biệt là còn không được hưởng chế độ thai sản cho nên thường những người lao động Việt Nam khi gặp trường hợp thai sản là buộc phải về nước và như vậy là không công bằng.”

Kỹ sư đi Nhật có nên đóng bảo hiểm xã hội 

Với nhiều bất cập như trên, việc kỹ sư đi Nhật có nên đóng bảo hiểm xã hội là câu hỏi của nhiều người. Nhưng sẽ rất nhanh có câu trả lời vì tỉ lệ nộp bảo hiểm xã hội khi đi lao động ngoài nước hiện nay chỉ là 2%. Theo như lời khuyên của các đơn vị hoạt động lâu năm trong lĩnh vực xuất khẩu lao động thì do luật BHXH dành cho kỹ sư còn nhiều bất cập và không đáp ứng được quyền lợi cho kỹ sư nên hiện nay chưa nên nộp BHXH.

Một ý kiến trái chiều lại cho rằng: lao động dù trong nước hay ngoài nước đều nên nộp BHXH vì trước mắt có thể các bạn chưa thấy lợi ích nhưng nó sẽ có lợi ích về sau. Bảo hiểm là một phương án B cho các bạn khi đã hết tuổi lao động, mất sức lao động. Vì thế nếu có thể hãy suy nghĩ cho bản thân lúc về già. Vừa đảm bảo cho bản thân các bạn vừa đảm bảo các vấn đề an sinh xã hội.

Với nhiều ý kiến khác nhau về BHXH bắt buộc dành cho kỹ sư đi Nhật chắc các bạn cũng nên có những ý kiến của riêng mình về vấn đề này.

Nếu các bạn muốn nộp BHXH có thể liên hệ với đơn vị phái cử chịu trách nhiệm quản lý. Để được hướng dẫn các thủ tục và các thức nộp BHXH khi đang ở nước ngoài.

Bình luận

bình luận